Kod 08 03 18 „Odpadowy toner drukarski inny niż wymieniony w 08 03 17” jest zwolniony z ewidencji do 0,2 Mg rocznie (Dz.U. 2024 poz. 1644, lp. 7). Przypis do tej pozycji mówi jednak, że kod dotyczy wyłącznie odpadów z produkcji, przygotowania, obrotu i stosowania farb drukarskich. Tonery i kartridże z drukarek biurowych oznacza się kodem 16 02 13* albo 16 02 14. Ten sam przypis był w rozporządzeniu z 2019 r. (Dz.U. 2019 poz. 2531), więc biuro, które wpisywało tonery jako 08 03 18, robiło to źle także przed 2025 r.
Biuro: co zmieniło się w 2025 r.
Do końca 2024 r. zużyte urządzenia zawierające niebezpieczne elementy (16 02 13*) były zwolnione z ewidencji do 0,05 Mg rocznie, a baterie zawierające rtęć (16 06 03*) do 0,005 Mg. Od 1 stycznia 2025 r. oba zwolnienia zniknęły (Dz.U. 2024 poz. 1644, komunikat BDO z 13.11.2024). Zostały limity dla kodów bez gwiazdki:
- 16 02 14 zużyte urządzenia inne niż 16 02 09 do 16 02 13: do 0,1 Mg;
- 16 02 16 elementy usunięte ze zużytych urządzeń: do 0,05 Mg;
- 16 06 04 baterie alkaliczne i 16 06 05 inne baterie i akumulatory: do 0,02 Mg każdy;
- 16 80 01 magnetyczne i optyczne nośniki informacji: do 0,05 Mg;
- 15 01 01 opakowania z papieru i tektury, 15 01 02 z tworzyw: do 0,5 Mg.
0,1 Mg to 100 kg. Przy wymianie sprzętu w całym biurze sprawdź masę na karcie odbioru, bo powyżej limitu zwolnienie nie działa.
Toner: 16 02 13* czy 16 02 14
Katalog odpadów (Dz.U. 2020 poz. 10) w przypisie do 16 02 13* podaje przykłady niebezpiecznych składników sprzętu: baterie i akumulatory oznaczone jako niebezpieczne, przełączniki rtęciowe, szkło z lamp kineskopowych i inne szkło aktywne. Czy Twój toner jest niebezpieczny, zależy od jego składu. Wskazówką jest karta charakterystyki od producenta. Gdy jej nie masz, zapytaj odbiorcę, pod jakim kodem przyjmuje tonery, i zachowaj odpowiedź. Różnica jest ważna: 16 02 13* od 2025 r. ewidencjonujesz zawsze, a 16 02 14 dopiero powyżej 0,1 Mg w roku.
Świetlówki
Świetlówki trafiają w praktyce pod jeden z dwóch kodów: 20 01 21* „Lampy fluorescencyjne i inne odpady zawierające rtęć” z grupy odpadów komunalnych albo 16 02 13* z grupy zużytych urządzeń. Który kod ma wybrać biuro, przepisy, które sprawdziliśmy, nie mówią wprost: brak danych. Ustal kod z odbiorcą i trzymaj się go. Oba mają gwiazdkę. 20 01 21* nie był nigdy na liście zwolnień, a 16 02 13* stracił zwolnienie w 2025 r. Każde oddanie świetlówek odbiorcy to więc karta przekazania.
Nowych świetlówek będzie mniej. Rozporządzenie (UE) 2024/1849 dopisało do zakazu produkcji, przywozu i wywozu kolejne lampy z rtęcią do oświetlenia ogólnego, m.in. lampy z luminoforem halofosforanowym od 31.12.2025 r. i z luminoforem trójpasmowym od 31.12.2026 r.
Odpady z kosza
Wytwórcy odpadów komunalnych nie prowadzą ewidencji (art. 66 ust. 4 ustawy o odpadach). Papier, plastik i odpady zmieszane z biurowych koszy idą w systemie odpadów komunalnych. Ewidencja dotyczy tego, co oddajesz osobno: sprzętu, tonerów, świetlówek, baterii.
Serwis drukarek
Przy usługach konserwacji i napraw wytwórcą odpadów jest firma, która świadczy usługę, chyba że umowa stanowi inaczej (art. 3 ust. 1 pkt 32 ustawy o odpadach). Jeśli serwis wymienia tonery w ramach umowy i zabiera zużyte, sprawdź w umowie, kto jest wytwórcą. Od tego zależy, kto zakłada kartę. Przykład z biura: serwis zabrał 40 zużytych tonerów przy okazji przeglądu, bez karty i bez zapisu w umowie. W BDO nie ma śladu, że odpad opuścił firmę.
Drukarnia
Drukarnia stosuje farby drukarskie, więc dla niej 08 03 18 jest właściwym kodem, a zwolnienie do 0,2 Mg rocznie działa. Inne kody z katalogu, które zwykle powstają w drukarni:
- 08 03 12* i 08 03 13 - odpady farb drukarskich z substancjami niebezpiecznymi i bez;
- 08 03 14* i 08 03 15 - szlamy farb drukarskich;
- 08 03 17* - odpadowy toner drukarski zawierający substancje niebezpieczne;
- 09 01 02* - wodne roztwory wywoływaczy do płyt offsetowych;
- 15 01 10* - opakowania po farbach i chemii z pozostałościami;
- 15 02 02* - czyściwo zanieczyszczone farbą i zmywaczem.
Jeśli suma kodów z gwiazdką przekracza 100 kg rocznie, art. 71 ustawy wymaga pełnej ewidencji z kartami ewidencji odpadów (KEO): jedna karta na kod, rok i miejsce prowadzenia działalności, wytworzenie na bieżąco, przekazanie z kart potwierdzonych przez odbiorcę.
Karta przy odbiorze
Kartę przekazania zakładasz Ty, jako przekazujący, przed transportem (art. 69 ust. 1), osobno dla każdego kodu. Odbiór elektrośmieci, tonerów i świetlówek jednym samochodem to zwykle trzy karty. Sprawozdanie za 2026 r. składa w BDO do 15 marca 2027 r. każdy, kto ma obowiązek ewidencji (art. 75 i 76 ustawy).
Lista dla biura i drukarni
- Tonery biurowe pod 16 02 13* albo 16 02 14, nie 08 03 18.
- Świetlówki: kod ustalony z odbiorcą, karta przy każdym odbiorze.
- Sprzęt z niebezpiecznymi elementami (16 02 13*) zawsze w ewidencji.
- Umowa serwisowa: kto jest wytwórcą zużytych tonerów.
- Drukarnia: suma kodów z gwiazdką za rok, powyżej 100 kg KEO.
- Sprawozdanie do 15 marca.
Pewne BDO jest dla firm z pełną ewidencją, np. drukarni z KEO: co miesiąc porównujemy KEO z kartami, a przed 15 marca przygotowujemy projekt sprawozdania, który sprawdzasz i składasz sam. Zapisz się na liście.